Nieuwe regels voor gemeenteraadsverkiezingen vanaf 2026: wat verandert er in de praktijk?

Vanaf 2026 veranderen gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk, met nieuwe stemregels voor kleine gemeenten en aanpassingen bij kiezersregistratie.

2 min lezen
Nieuwe regels voor gemeenteraadsverkiezingen vanaf 2026: wat verandert er in de praktijk?

De gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk ondergaan in 2026 ingrijpende veranderingen, die direct merkbaar zijn voor iedereen met een (tweede) woning of een leven in het land. Zo wordt het stemmen in kleinere gemeenten aangepast: sinds de invoering van de wet van 21 mei 2025 geldt in dorpen met minder dan 1.000 inwoners voortaan een lijststem in twee rondes. Het is daarmee niet langer mogelijk om afzonderlijke namen te schrappen of toe te voegen, wat voorheen in veel dorpen gebruikelijk was. Dit betekent dat kiezers bij het stemmen nu moeten kiezen voor een volledige kandidatenlijst, net als in grotere gemeenten. Voor veel kleine dorpen verandert hierdoor de manier waarop gemeenteraden worden samengesteld en zijn individuele voorkeuren minder direct door te voeren.

Verder kan wie aan de gemeente is verbonden, zich tot uiterlijk woensdag online inschrijven op de kiezerslijst voor de komende verkiezingen. Inschrijving in het gemeentehuis of per post kan nog tot vrijdag gebeuren; dit is van belang omdat bijna drie miljoen mensen momenteel nog niet zijn ingeschreven en miljoenen staan ingeschreven in een andere gemeente dan waar zij feitelijk wonen. Het inschrijven is daarmee cruciaal om in de juiste gemeente te kunnen stemmen.

Op de dag van stemming wordt er, afhankelijk van de grootte van de gemeente, gecontroleerd op identiteit. Hiervoor zijn verschillende documenten toegestaan, maar die lijst kan lokaal verschillen. Ook zijn er sinds kort aangepaste en versimpelde regels voor het stemmen per volmacht, bedoeld om de procedure voor mensen die niet zelf kunnen stemmen eenvoudiger te maken.

Voor niet-Franse EU-burgers met een verblijf in Frankrijk geldt dat zij in principe stemrecht hebben bij gemeenteraadsverkiezingen, maar registratie en respect voor lokale regels blijven voorwaarde. De gevolgen van deze wijzigingen zijn in de praktijk vooral merkbaar bij het dagelijkse gemeentewerk: projecten, voorzieningen en lokale budgetten worden voortaan samengesteld volgens het vernieuwde systeem. Niettemin blijft de uitvoering op onderdelen afhankelijk van gemeente of regio; sommige administratieve details worden lokaal ingevuld. De wetswijzigingen zelf liggen momenteel vast, maar hoe snel en zichtbaar veranderingen optreden in bijvoorbeeld de samenstelling van dorpsraden, is deels afhankelijk van lokale gewoontes en organisatie.

Deel dit artikel:

Reacties ()

Log in om mee te doen aan het gesprek en een reactie achter te laten!

Gerelateerde artikelen